Kachahree - ڪچهري: پاڙون ۽ پچار: سنڌ ۽ سماج

موهن جو دڙو: برابري ۽ گڏيل خوشحاليءَ جو شهر

Mir Atta Muhammad Talpur — Mon, 25 May 2026 16:33:12 GMT

هڪ نئين تحقيق مان پڌرو ٿيو آهي ته موهن جو دڙو ڪنهن جابر بادشاهه يا محلاتن جو شهر نه، پر سماجي برابريءَ جو هڪ مثالي مرڪز هو. هن مضمون ۾ اسين ڏسنداسين ته ڪيئن هن شهر جي شهري رٿابندي، گڏيل سنان گاهه ۽ ترقي يافته ڊرينيج سسٽم پوري سماج جي گڏيل خوشحاليءَ جي گواهي ڏين ٿا. اسين قديم سيلن ۽ واپاري نظام ذريعي ان سچائيءَ تائين پهچنداسين ته پنج هزار سال اڳ به سنڌي ماڻهو انصاف ۽ برابريءَ تي يقين رکندا هئا—هڪ اهڙو سماج جتي ترقي رڳو چند ماڻهن لاءِ نه، پر سڀني لاءِ هئي.

سمنڊ جي سڃاڻپ ۽ سنڌ جو روح

Mir Atta Muhammad Talpur — Sun, 03 May 2026 04:57:02 GMT

”اسين اڪثر جاين کي رڳو نقشن جي حدن ۽ لڪيرن ۾ ڏسندا آهيون، پر حقيقت ۾ زمين جا اهي ٽڪرا انساني فطرت، ان جي رابطن ۽ وسعتن جو جيئرو جاڳندو عڪس هوندا آهن. جڏهن به حالتون انسان تي زميني رستا بند ڪنديون آهن، ته سندس فطرت سمنڊن جي وسعتن ڏانهن نهاري ٿي.“

جاگرافي ۽ انساني بقا: هرموز جي بندش کان سنڌ جي ساحلن تائين

2026ع جي موجوده دور ۾، جڏهن آمريڪا، اسرائيل ۽ اير…

مسيحائيءَ جو لِباس ۽ لوسيفر جو روح

Mir Atta Muhammad Talpur — Thu, 16 Apr 2026 16:11:24 GMT

تونسا شريف جي سرڪاري اسپتال جي انهن ٻوساٽيل ڪمرن ۾ جڏهن بي بي سي جي ڪيمرا هڪ لڪيل سچائيءَ تان پردو کنيو، ته انسانيت جي لرزي وڃڻ لاءِ رڳو هڪ سرنج ئي ڪافي هئي. ان دستاويزي فلم ۾ عڪاسي ڪيل اهو هولناڪ منظر، جتي هڪ ئي سئيءَ کي ڏهن معصوم ٻارن جي رڳن ۾ ويهاريو پيو وڃي ۽ ساڳي سئيءَ سان هڪ ئي وائل (vial) مان ڏهه خوراڪون ڀريون پيون وڃن، رڳو هڪ طبي غفلت ناهي پر اس…

مسيحائيءَ جي مقتل گاهه

Mir Atta Muhammad Talpur — Tue, 14 Apr 2026 20:10:13 GMT

رتوديرو جي هڪ ٻوساٽيل ٻپهر آهي، جتي هوا ۾ نه رڳو مٽي، پر هڪ اڻڄاتل خوف جي بوءِ به شامل آهي. هڪ ماءُ، جنهن جي هنج ۾ سندس جگر جو ٽڪرو پنهنجي معصوم اکين سان تپ جي شدت ۾ زندگيءَ جي ميلاپ لاءِ واجهائي رهيو آهي، سرڪاري اسپتال جي انهن اڇين ديوارن ڏانهن اميد ڀرين نگاهن سان ڏسي ٿي، جن کي هوءَ ’شفا جو گهر‘ سمجهي ٿي. ان عورت لاءِ اهي اڇا ڪوٽ پائيندڙ مسيحا آهن، جيڪ…

موهِن جو دڙو: نيون دريافتون قديم سنڌو تهذيب جي تاريخ کي 3300 قبل مسيح تائين وٺي وڃن ٿيون

Mir Atta Muhammad Talpur — Fri, 03 Apr 2026 20:11:23 GMT

موهن جو دڙو هاڻي دنيا جي قديم ترين شهرن مصر ۽ ميسوپوٽيميا جو همعصر ثابت؛ 3300 ق.م جي شهري پاڙن جي تصديق

هن خبر رپورٽ جي مطابق، جيڪا "New Radiocarbon Dates Push Mohenjo-daro Back to 3300 BC – Rivaling the Earliest Cities of Egypt and Mesopotamia" جي عنوان سان شايع ٿي، موهن جو دڙو، جيڪو هڪ عرصي کان قديم دنيا جي عظيم شهري مرڪزن مان هڪ طور سڃاتو وڃي ٿو، هاڻ…

سنڌ جي مٽي، جرمنيءَ جو دونهون ۽ انصاف جي اُڃ

Mir Atta Muhammad Talpur — Sun, 22 Mar 2026 14:36:58 GMT

دنيا جي نقشي تي پاڪستان هڪ اهڙو ملڪ آهي جنهن جو عالمي ڪاربان اخراج (Carbon Emissions) ۾ حصو هڪ سيڪڙو کان به گهٽ آهي، پر قدرت جي ستم ظريفي ڏسو ته موسمياتي تباهيءَ جي قيمت چڪائڻ وارن ملڪن جي فهرست ۾ هي ملڪ سڀ کان اڳيان بيٺو آهي.

هي رڳو انگ اکر ناهن، پر هڪ اهڙي عالمي ناانصافي آهي جنهن جو سڀ کان وڏو نشانو سنڌ جي مٽي ۽ ان جو آبادگار بڻيو آهي. اها هڪ اهڙي تهذ…

کراچی سندھ ہے

Mir Atta Muhammad Talpur — Tue, 24 Feb 2026 12:03:00 GMT

کراچی سندھ ہے، سندھ کراچی ہے

الف۔ تماشہ گاہِ مضحکات: فکری افلاس اور اشرافیہ کا ناٹک

کراچی کی علیحدگی یا اسے سندھ کی وحدت سے کاٹنے کے حوالے سے حال ہی میں جو "کانفرنسیں" اور سیاسی میٹنگز منعقد کی گئی ہیں، وہ کسی دانشورانہ بصیرت کا مظہر نہیں بلکہ محض ایک "تماشہ گاہِ مضحکات" (Theatre of the Absurd) ہیں۔ ان ایوانوں میں بیٹھے ہوئے وہ کردار، جن کا نہ تو تاریخ سے…

ڪراچي سنڌ آهي

Mir Atta Muhammad Talpur — Tue, 24 Feb 2026 12:00:19 GMT

دل کي جسم کان عليحده ڪرڻ سان نه دل ٿي رھي سگھي، نه ئي جسم

الف. تماشو: عقل جي کوٽ ۽ اشرافيه جو ناٽڪ

تازو ڪراچيءَ جي علحدگيءَ يا انتظامي ورڇ بابت جيڪي ”ڪانفرنسون“ ۽ سياسي ميڙاڪا ٿيا آهن، اهي ڪنهن دانشورانه سچائيءَ جو مظهر نه، پر رڳو هڪ ”بيوقوفيءَ جو تماشو“ آهن. انهن ايوانن ۾ ويٺل ڪردار، جن وٽ نه تاريخ جي پرک آهي ۽ نه وري جاگرافيائي شعور، اهي ان شهر جي قسمت …